Nhập từ khóa

post

Cha mẹ đã thực sự yêu thương con vô điều kiện?

Cha mẹ đã thực sự yêu thương con vô điều kiện?

Ngày 7/8 tại PsyHub (Toà nhà Thăng Long 33 Mạc Thái Tổ, Cầu Giấy, Hà Nội) đã diễn ra buổi chia sẻ chủ đề “Tình yêu thương có điều kiện của cha mẹ” do diễn giả Nguyễn Ngọc Quang (Kiến Minh) – Thủ khoa Tốt nghiệp ngành Tâm lý học trường ĐHKHXHNV năm 2019. Đề tài Tình yêu thương có điều kiện của cha mẹ là một trong những hướng nghiên cứu chính của diễn giả. 

Diễn giả Nguyễn Ngọc Quang là gương mặt Trẻ tiêu biểu cấp Đại học Quốc gia 2017, 2018; Giải Nhất Nghiên cứu Khoa học Sinh viên Trường ĐHKHXH&NV 2017-2018; Giải Nhất Nghiên cứu Khoa học Sinh viên cấp Bộ Giáo dục và Đào tạo 2017-2018; Công bố 01 bài báo khoa học trên tạp chí thuộc danh mục ESCI, 02 bài báo khoa học trên tạp chí trong nước; Giải Nhất Nghiên cứu Khoa học Sinh viên Trường Đại học KHXH&NV 2018-2019

Buổi chia sẻ đã thu hút được sự quan tâm và tham dự của của nhiều bậc cha mẹ và con cái. Ở phần thảo luận đầu buổi, diễn giả và những người tham dự đã cùng nhau giải đáp những câu hỏi về thế nào là tình yêu thương vô điều kiện, thế nào là tình yêu thương có điều kiện, và vì sao cha mẹ vẫn thường cảm thấy mình yêu thương con vô điều kiện trong khi con cái lại cho rằng tình yêu thương ấy luôn luôn đi kèm với các yêu cầu, mong muốn, và kỳ vọng.

Sự trao đổi chân thành và thẳng thắn của những người tham dự đã giúp nhiều phụ huynh nhận ra rằng giữa cha mẹ và con cái luôn luôn có những cảm nhận khác biệt về tình yêu thương của cha mẹ. Diễn giả Ngọc Quang cho rằng nhận thức được sự khác biệt này là bước khởi đầu cho sự chữa lành những tổn thương trong mối quan hệ giữa cha mẹ và con cái. Cha mẹ có thể cảm thấy mình luôn yêu thương con vô điều kiện nhưng cách mà cha mẹ thể hiện tình yêu thương đó với con cái lại có thể làm cho con cái hiểu rằng chúng phải nỗ lực để đáp ứng đòi hỏi của cha mẹ hòng nhận được tình yêu thương ấy.
 
Theo diễn giả Ngọc Quang, có lẽ phần lớn cha mẹ đều yêu thương con cái một cách vô điều kiện dù cho cha mẹ có lúc buồn bã, thất vọng, chán nản, hay tức giận với những gì mà con cái đã làm. Sự thật là cho dù con cái có mắc phải nhiều lỗi lầm trong suốt quá trình trưởng thành, cha mẹ vẫn ở bên cạnh đồng hành và giúp đỡ các con. Tuy nhiên, con cái chỉ có thể biết cha mẹ yêu thương mình như thế nào thông qua những cử chỉ, lời nói, và biểu hiện mà cha mẹ truyền tải tới mình. Nếu cha mẹ tỏ ra bớt quan tâm, bớt yêu thương, bớt tôn trọng con cái khi con cái không đáp ứng được các ước muôn, yêu cầu hay kỳ vọng của cha mẹ và rồi lại tỏ ra quan tâm hơn, yêu thương hơn, coi trọng hơn khi con cái đạt được các thành tựu, con cái có thể cho đó là một thứ tình yêu có điều kiện. Nhiều cha mẹ có thể vì mong muốn tốt cho con mà sử dụng cách thức này để thúc đẩy con cái trong cuộc sống nhưng cũng có nhiều cha mẹ coi đây là phương tiện để kiểm soát hành vi của con cái.
 
Trong phần thứ hai của buổi chia sẻ, diễn giả Quang đã trình bày quan điểm của tiếp cận Nhân vị Trọng tâm cũng như các kết quả nghiên cứu tâm lý học mới nhất về hệ quả tâm lý xã hội của tình yêu thương có điều kiện của cha mẹ.
 
Theo đó, sự quan tâm, tình cảm yêu thương có điều kiện của cha mẹ có thể khiến cho con cái cảm thấy bị ép buộc phải hành xử theo cách mà cha mẹ mong muốn nhằm duy trì được sự chấp nhận của cha mẹ. Hệ quả là con cái bắt đầu hành động một cách rập khuôn, cứng nhắc theo những theo gì mà cha mẹ yêu cầu.
 
Diễn giả lấy dẫn chứng về một nghiên cứu cho thấy tình yêu thương có điều kiện của mẹ có thể làm cho con cái có nhiều hành động giúp đỡ người khác hơn, nhưng sự giúp đỡ đó về bản chất lại là vị kỷ thay vì vị tha. Hoặc trong học tập, con cái có thể vì cảm thấy được yêu thương một cách có điều kiện mà nỗ lực học tập nhưng thay vì để khám phá kiến thức thì lại tập trung vào điểm số. Diễn giả cũng lưu ý trong những trường hợp con cái không thể chịu đựng được những cú sốc về học tập dẫn tới những hành vi như tự sát thì một phần nguyên nhân có thể nằm ở tình yêu thương có điều kiện.
 
Bên cạnh đó, tình yêu thương có điều kiện của cha mẹ cũng làm cho con cái tin rằng mình chỉ có giá trị, chỉ xứng đáng được yêu thương chừng nào mình còn duy trì được các yêu cầu, đòi hỏi, hay mong đợi của cha mẹ. Chính vì vậy sự thành công hay thất bại của cuộc sống luôn luôn làm cho cảm nhận về giá trị của ban thân của con cái bị dao động. Nghiên cứu cho thấy con cái nhận được tình yêu thương có điều kiện thì coi sự thành công như là sự chấp nhận còn sự thất bại như là sự chối bỏ. Đây là lý do dẫn tới trạng thái luôn luôn cẳng thẳng, lo lắng, và thậm chí trầm cảm, hay rối loạn tâm thần ở con cái.
 
Hơn thế nữa, tình yêu thương có điều kiện còn tác động tiêu cực đến mối quan hệ giữa cha mẹ và con cái, khiến cho con cái có cảm giác cay đắng, oán giận, thậm chí có hành vi chống đối cha mẹ.
 
Chị Thu Quỳnh chia sẻ: “Nhiều khi mình cũng hơi lúng túng với việc dạy dỗ con sao cho đúng, qua buổi chia sẻ này mình cũng đã vỡ ra được nhiều điều, đặc biệt là tư tưởng trong việc dạy dỗ con cái, làm sao để con cảm nhận được tình yêu của bố mẹ dành cho con là vô điều kiện nhưng bố mẹ cũng không quá nuông chiều con dẫn đến làm con hư” .
Bạn Hoài Thu cho biết: “Kiến thức rất hay và sâu sắc, rất mong anh Kiến Minh tiếp tục dịch và chia sẻ nhiều những kiến thức cập nhật ở mảng cha mẹ con cái và phát triển bản thân. Cảm ơn anh”.
Buổi chia sẻ kết thúc với phần thảo luận về sự tự chữa lành của con cái trong đó nhấn mạnh đến khả năng con cái có thể cởi mở lắng nghe và thấu cảm trước hết với chính bản thân mình để từ đó giải phóng bản thân ra khỏi những ràng buộc có giá trị đã được hình thành qua suốt quá trình trưởng thành. Trên cơ sở đó, con cái mới có thể lắng nghe và thấu cảm với cha mẹ, từ đó yêu thương cha mẹ.
Buổi chia sẻ kết thúc với phần thảo luận về sự tự chữa lành của con cái trong đó nhấn mạnh đến khả năng con cái có thể cởi mở lắng nghe và thấu cảm trước hết với chính bản thân mình để từ đó giải phóng bản thân ra khỏi những ràng buộc có giá trị đã được hình thành qua suốt quá trình trưởng thành. Trên cơ sở đó, con cái mới có thể lắng nghe và thấu cảm với cha mẹ, từ đó yêu thương cha mẹ.